बळीराजाच्या नशिबात निराशा; हंगामात गहू, तूर आणि हरभराचे भाव कोसळले !!

By GAVTI STHAN / March 13, 2026

नमस्कार शेतकरी मित्रांनो आणि वाचकांनो! आपला बळीराजा वर्षभर ज्या दिवसाची आतुरतेने वाट पाहतो, तो कापणीचा हंगाम आता सुरू झाला आहे. उष्णता, वारा आणि पाऊस याची पर्वा न करता दिवसरात्र पिकवलेले ‘सोने’ आता थेट बाजारात विक्रीसाठी येत आहे. पण दुर्दैवाने, दरवर्षीप्रमाणे, या वर्षीही एक जुना रोग पुन्हा डोके वर काढत आहे – ‘पीक हातात आले की बाजारात भाव पडतो!’ सध्या, गहू, तूर आणि हरभरा या प्रमुख पिकांची स्थिती काहीशी अशीच झाली आहे आणि या हंगामात कृषी उत्पादनांच्या किमती घसरल्याने शेतकऱ्यांच्या तोंडाला पाणी सुटले आहे.

सध्या राज्यातील बाजार समित्यांमध्ये गहू, तूर आणि हरभरा मोठ्या प्रमाणात मिळत आहे. ‘बाजारात पुरवठा वाढला तर भाव घसरतात’ हे अर्थशास्त्राचे साधे गणित असले तरी, या गणितात नेहमीच शेतकरी तोट्यात असतात. ज्या हंगामात शेतकऱ्याला त्याच्या कष्टाचे दोन पैसे जास्त मिळण्याची रास्त अपेक्षा असते, त्याच हंगामात या पिकांचे बाजारभाव अक्षरशः कोसळले आहेत. सर्वात चिंताजनक बाब म्हणजे सध्या बाजारात व्यापाऱ्यांना मिळणारा भाव सरकारने ठरवलेल्या ‘किमान पुरवठा किंमत’ (MSP) पेक्षा खूपच कमी आहे.

आजकाल शेती करणे किती कठीण झाले आहे हे फक्त शेतकरीच जाणतो! खते, बियाणे, मजूर आणि ट्रॅक्टर भाड्यापासून ते सर्व गोष्टींचे भाव गगनाला भिडले आहेत. एकीकडे उत्पादन खर्चात झालेली ही प्रचंड वाढ आणि दुसरीकडे मिळणारा कमी बाजारभाव यामुळे शेतकऱ्यांसमोर एक मोठी समस्या निर्माण झाली आहे: त्यांचा खर्च कसा भागवायचा. कापणी केलेल्या पिकासाठी साठवणुकीची सुविधा नाही आणि जर ते विकायचे असेल तर ते कच्च्या भावात विकले जात आहे. या दुष्टचक्रामुळे शेतकरी पुन्हा एकदा आर्थिक अडचणीत सापडले आहेत आणि किमान आधारभूत किंमत (हमी किंमत) देण्याची मागणी आता जोर धरू लागली आहे.